Pracownik biurowy również musi odbyć instruktaż stanowiskowy
Wielu pracodawców uważa, że skoro pracownik wykonuje obowiązki wyłącznie przy biurku, korzysta z komputera i nie ma kontaktu z maszynami czy urządzeniami produkcyjnymi, to instruktaż stanowiskowy nie jest konieczny. Jest to jeden z najczęściej popełnianych błędów podczas organizacji szkoleń wstępnych BHP.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa każdy nowo zatrudniony pracownik powinien zostać zapoznany z zagrożeniami występującymi na swoim stanowisku pracy oraz zasadami bezpiecznego wykonywania obowiązków. Dotyczy to również pracowników administracyjno-biurowych.
Na czym polega instruktaż stanowiskowy?
Instruktaż stanowiskowy ma na celu przygotowanie pracownika do bezpiecznego wykonywania pracy na konkretnym stanowisku. W przypadku stanowisk administracyjno-biurowych jego zakres jest zazwyczaj znacznie mniejszy niż na stanowiskach robotniczych, jednak nie oznacza to, że można z niego zrezygnować.
Podczas instruktażu pracownik powinien zostać zapoznany między innymi z:
- organizacją stanowiska pracy,
- zasadami bezpiecznej obsługi komputera oraz urządzeń biurowych,
- wymaganiami dotyczącymi ergonomii stanowiska pracy,
- zagrożeniami występującymi podczas wykonywania pracy,
- sposobami postępowania w sytuacjach awaryjnych,
- drogami ewakuacyjnymi oraz zasadami ochrony przeciwpożarowej,
- lokalizacją apteczki pierwszej pomocy i sprzętu gaśniczego,
- obowiązkami wynikającymi z przepisów BHP.
Jakie zagrożenia występują na stanowisku biurowym?
Choć praca biurowa jest uznawana za stosunkowo bezpieczną, wiąże się z wieloma zagrożeniami, które mogą negatywnie wpływać na zdrowie pracownika.
Do najczęściej spotykanych należą:
- długotrwała praca w pozycji siedzącej,
- przeciążenie układu mięśniowo-szkieletowego,
- zmęczenie wzroku spowodowane pracą przy monitorze ekranowym,
- niewłaściwe oświetlenie stanowiska,
- ryzyko potknięć i upadków,
- możliwość porażenia prądem elektrycznym podczas korzystania z urządzeń biurowych,
- stres związany z wykonywaną pracą.
Właśnie dlatego instruktaż stanowiskowy powinien obejmować również zasady ergonomicznej organizacji miejsca pracy oraz prawidłowego korzystania z wyposażenia biurowego.
Ile trwa instruktaż stanowiskowy dla pracownika administracyjno-biurowego?
Przepisy nie określają jednego, sztywnego czasu trwania instruktażu stanowiskowego dla pracowników administracyjno-biurowych. Powinien on trwać tyle, ile jest niezbędne do przekazania wiedzy oraz sprawdzenia, czy pracownik potrafi bezpiecznie wykonywać swoje obowiązki.
W praktyce instruktaż na stanowiskach administracyjno-biurowych jest zdecydowanie krótszy niż na stanowiskach robotniczych i często zajmuje od kilkunastu do kilkudziesięciu minut, w zależności od specyfiki stanowiska oraz zakresu wykonywanych obowiązków.
Kto może przeprowadzić instruktaż stanowiskowy?
Instruktaż stanowiskowy powinien zostać przeprowadzony przez osobę posiadającą odpowiednią wiedzę i doświadczenie zawodowe oraz znajomość przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy obowiązujących na danym stanowisku.
Najczęściej jest to:
- bezpośredni przełożony pracownika,
- kierownik komórki organizacyjnej,
- wyznaczony pracownik posiadający odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie.
Po zakończeniu instruktażu pracownik powinien potwierdzić odbycie szkolenia własnoręcznym podpisem na karcie szkolenia wstępnego BHP.
Jak wygląda instruktaż stanowiskowy w praktyce?
Podczas instruktażu warto omówić wszystkie elementy stanowiska pracy. Należy pokazać pracownikowi prawidłowe ustawienie monitora, krzesła oraz biurka, sposób regulacji fotela, zasady organizacji przestrzeni roboczej oraz bezpieczne korzystanie z drukarki, niszczarki czy innych urządzeń biurowych.
Dobrą praktyką jest również przedstawienie procedur obowiązujących w firmie, sposobu zgłaszania zagrożeń oraz postępowania w razie zauważenia niebezpiecznych sytuacji.
Najczęściej popełniane błędy przez pracodawców
Podczas kontroli Państwowej Inspekcji Pracy często spotykane są następujące nieprawidłowości:
- całkowity brak instruktażu stanowiskowego dla pracowników biurowych,
- ograniczenie szkolenia wyłącznie do podpisania dokumentów,
- brak omówienia zasad ergonomii stanowiska pracy,
- nieprzekazanie informacji o zagrożeniach występujących na stanowisku,
- przeprowadzenie instruktażu przez osobę nieposiadającą odpowiednich kompetencji.
Takie uchybienia mogą zostać zakwestionowane podczas kontroli oraz prowadzić do odpowiedzialności pracodawcy.
Podsumowanie
Instruktaż stanowiskowy nie dotyczy wyłącznie pracowników produkcyjnych czy fizycznych. Obowiązek jego przeprowadzenia obejmuje również osoby zatrudnione na stanowiskach administracyjno-biurowych. Choć zakres szkolenia jest zazwyczaj krótszy, powinien on obejmować wszystkie zagrożenia związane z wykonywaną pracą, zasady ergonomii oraz bezpiecznej organizacji stanowiska.
Prawidłowo przeprowadzony instruktaż stanowiskowy nie tylko pozwala spełnić wymagania przepisów prawa, ale przede wszystkim zwiększa bezpieczeństwo pracowników i ogranicza ryzyko wystąpienia wypadków oraz problemów zdrowotnych wynikających z wielogodzinnej pracy przy komputerze.
