Pracownicy inżynieryjno-techniczni odgrywają ważną rolę w funkcjonowaniu wielu przedsiębiorstw. Projektują maszyny i urządzenia, opracowują technologie, organizują procesy produkcyjne oraz odpowiadają za prawidłowe funkcjonowanie wielu procesów technicznych.
Ze względu na charakter wykonywanej pracy oraz odpowiedzialność związaną z bezpieczeństwem, również ta grupa zawodowa podlega obowiązkowi odbywania szkoleń okresowych BHP.
Szkolenie okresowe pracowników inżynieryjno-technicznych ma na celu przede wszystkim aktualizację i ugruntowanie wiedzy dotyczącej bezpieczeństwa i higieny pracy oraz zapoznanie pracowników z nowymi rozwiązaniami technicznymi i organizacyjnymi.
Kto należy do pracowników inżynieryjno-technicznych?
Przepisy dotyczące szkoleń BHP wskazują wprost, że do tej grupy zaliczają się między innymi:
- projektanci,
- konstruktorzy maszyn i innych urządzeń technicznych,
- technolodzy,
- organizatorzy produkcji,
- inni pracownicy inżynieryjno-techniczni wykonujący pracę o podobnym charakterze.
W praktyce oznacza to, że obowiązek szkolenia może dotyczyć między innymi osób odpowiedzialnych za projektowanie, przygotowanie technologiczne oraz organizację procesów produkcyjnych.
Zakres obowiązków pracownika ma tutaj istotne znaczenie, ponieważ szkolenie powinno być dostosowane do rodzaju i warunków wykonywanej pracy.
Jak często należy przeprowadzać szkolenie okresowe pracowników inżynieryjno-technicznych?
Szkolenie okresowe pracowników inżynieryjno-technicznych należy przeprowadzać nie rzadziej niż raz na 5 lat.
Jest to podstawowy termin wynikający z przepisów dotyczących szkoleń w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy.
Warto jednak pamiętać, że pracodawca może ustalić częstotliwość i czas trwania szkoleń, uwzględniając rodzaj oraz warunki wykonywanej pracy.
Jeżeli więc charakter pracy wiąże się ze szczególnymi zagrożeniami, pracodawca powinien odpowiednio uwzględnić je przy organizowaniu szkoleń.
Kiedy należy przeprowadzić pierwsze szkolenie okresowe?
Pierwsze szkolenie okresowe BHP pracownika inżynieryjno-technicznego powinno zostać przeprowadzone w okresie do 12 miesięcy od rozpoczęcia pracy na danym stanowisku.
Nie oznacza to jednak, że nowo zatrudniony inżynier czy technolog może rozpocząć pracę bez wcześniejszego szkolenia.
Przed dopuszczeniem pracownika do pracy pracodawca powinien zapewnić wymagane szkolenie wstępne BHP, obejmujące odpowiednie instruktaże.
Szkolenie wstępne i szkolenie okresowe to dwa różne rodzaje szkoleń.
Szkolenie wstępne przygotowuje pracownika do rozpoczęcia pracy, natomiast szkolenie okresowe ma przede wszystkim aktualizować i ugruntowywać jego wiedzę w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy.
Jaki jest cel szkolenia okresowego kadry inżynieryjno-technicznej?
Praca inżyniera, technologa czy konstruktora często wiąże się z podejmowaniem decyzji, które mogą mieć bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo innych osób.
Projektant może mieć wpływ na bezpieczeństwo projektowanej maszyny. Technolog może określać sposób wykonywania procesu produkcyjnego, a organizator produkcji może decydować o organizacji pracy.
Dlatego szkolenie BHP kadry inżynieryjno-technicznej powinno zwracać szczególną uwagę na związek pomiędzy rozwiązaniami technicznymi i organizacyjnymi a bezpieczeństwem pracowników.
Celem szkolenia jest między innymi:
- aktualizacja wiedzy dotyczącej przepisów BHP,
- przypomnienie zasad identyfikacji zagrożeń,
- poznanie metod ograniczania ryzyka zawodowego,
- zapoznanie z nowymi rozwiązaniami technicznymi i organizacyjnymi,
- omówienie przyczyn wypadków przy pracy,
- przypomnienie zasad postępowania w sytuacjach awaryjnych,
- doskonalenie wiedzy dotyczącej organizacji bezpiecznej pracy.
Jakie zagadnienia powinno obejmować szkolenie BHP dla inżynierów?
Program szkolenia powinien być dostosowany do rodzaju wykonywanej pracy oraz warunków występujących w konkretnym przedsiębiorstwie.
W przypadku pracowników inżynieryjno-technicznych szczególne znaczenie mogą mieć zagadnienia związane z:
- projektowaniem bezpiecznych stanowisk pracy,
- bezpieczeństwem maszyn i urządzeń,
- oceną zagrożeń występujących w procesach technologicznych,
- organizacją procesów produkcyjnych,
- stosowaniem środków ochrony zbiorowej i indywidualnej,
- zmianami technologicznymi,
- wypadkami przy pracy,
- oceną ryzyka zawodowego,
- postępowaniem w sytuacjach awaryjnych,
- ochroną przeciwpożarową,
- udzielaniem pierwszej pomocy.
Program szkolenia powinien uwzględniać rzeczywiste warunki pracy, a nie być jedynie ogólnym zestawem informacji dotyczących BHP. Przepisy wymagają, aby programy szkoleń były opracowane dla określonych grup stanowisk i dostosowane do rodzaju oraz warunków wykonywanej pracy.
W jakiej formie odbywa się szkolenie okresowe pracowników technicznych?
Szkolenie okresowe pracowników inżynieryjno-technicznych może zostać przeprowadzone w formie:
- kursu,
- seminarium,
- samokształcenia kierowanego.
Jest to istotna różnica w stosunku do pracowników zatrudnionych na stanowiskach robotniczych, dla których szkolenie okresowe przeprowadza się w formie instruktażu.
Wybór odpowiedniej formy powinien uwzględniać charakter pracy oraz potrzeby uczestników szkolenia.
Czy szkolenie okresowe inżynierów może odbyć się online?
W przypadku pracowników inżynieryjno-technicznych przepisy dopuszczają formę samokształcenia kierowanego, dlatego szkolenie może być realizowane również z wykorzystaniem materiałów udostępnianych za pośrednictwem internetu, pod warunkiem spełnienia wymagań dotyczących tej formy szkolenia.
Samokształcenie kierowane powinno zapewniać pracownikowi możliwość zdobycia, aktualizacji lub uzupełnienia wiedzy oraz możliwość konsultacji z osobami posiadającymi odpowiednie kwalifikacje.
Nie należy jednak utożsamiać samego udostępnienia pracownikowi prezentacji lub filmu z prawidłowo przeprowadzonym szkoleniem BHP. Organizator musi zapewnić realizację programu szkolenia i odpowiednią dokumentację.
Czy szkolenie okresowe może prowadzić firma zewnętrzna?
Tak.
Szkolenie okresowe może zostać zorganizowane przez pracodawcę albo zlecone jednostce organizacyjnej prowadzącej działalność szkoleniową w dziedzinie BHP.
Dla przedsiębiorcy korzystanie z usług wyspecjalizowanej firmy szkoleniowej może być wygodnym rozwiązaniem, szczególnie gdy w przedsiębiorstwie zatrudnionych jest wielu pracowników z różnych grup stanowisk.
Ważne jest jednak, aby program szkolenia był odpowiednio dopasowany do stanowisk uczestników.
Czy można połączyć szkolenie pracowników inżynieryjno-technicznych z innymi grupami?
W niektórych przypadkach przedsiębiorcy chcą przeprowadzić jedno szkolenie dla pracowników zajmujących różne stanowiska.
Trzeba jednak zachować ostrożność.
Przepisy przewidują odrębne ramowe programy dla poszczególnych grup stanowisk. Program szkolenia dla pracowników inżynieryjno-technicznych powinien uwzględniać specyfikę ich pracy.
Nie zawsze więc najlepszym rozwiązaniem jest stworzenie jednego, identycznego szkolenia dla pracownika administracyjno-biurowego, inżyniera, kierownika oraz pracownika produkcyjnego.
Dobre szkolenie BHP powinno odpowiadać rzeczywistym zagrożeniom występującym na danym stanowisku.
Co grozi za brak aktualnego szkolenia BHP?
Pracodawca ma obowiązek zapewnić pracownikom szkolenie w zakresie BHP przed dopuszczeniem do pracy oraz prowadzić wymagane szkolenia okresowe. Wszystkie szkolenia odbywają się w czasie pracy i na koszt pracodawcy.
Brak aktualnego wymaganego szkolenia może oznaczać naruszenie obowiązków pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy.
Nie warto więc czekać z organizacją szkolenia do ostatniego dnia jego ważności. Dobrym rozwiązaniem jest prowadzenie ewidencji terminów szkoleń i planowanie ich z odpowiednim wyprzedzeniem.
Dlaczego warto regularnie aktualizować wiedzę pracowników technicznych?
Technologie i procesy produkcyjne zmieniają się bardzo szybko.
Pojawiają się nowe maszyny, urządzenia, technologie, materiały i rozwiązania organizacyjne. Wraz z nimi mogą pojawiać się również nowe zagrożenia.
Dlatego szkolenie okresowe BHP pracowników inżynieryjno-technicznych nie powinno być traktowane wyłącznie jako obowiązek formalny.
Dobrze przeprowadzone szkolenie pozwala zwrócić uwagę na zmiany, które pojawiły się w przedsiębiorstwie od czasu poprzedniego szkolenia, oraz przypomnieć pracownikom zasady ograniczania ryzyka zawodowego.
Podsumowanie
Szkolenie okresowe pracowników inżynieryjno-technicznych należy przeprowadzać nie rzadziej niż raz na 5 lat. Obowiązek ten dotyczy między innymi projektantów, konstruktorów maszyn i urządzeń technicznych, technologów oraz organizatorów produkcji.
Pierwsze szkolenie okresowe powinno zostać przeprowadzone w ciągu 12 miesięcy od rozpoczęcia pracy na danym stanowisku. Szkolenie może zostać zorganizowane w formie kursu, seminarium lub samokształcenia kierowanego.
Warto pamiętać, że program szkolenia powinien być dostosowany do rodzaju wykonywanej pracy i rzeczywistych zagrożeń występujących w przedsiębiorstwie.
Regularne szkolenia BHP dla kadry inżynieryjno-technicznej są nie tylko sposobem na realizację obowiązków pracodawcy, ale również ważnym elementem zapobiegania wypadkom przy pracy i poprawy bezpieczeństwa procesów technicznych.
Potrzebujesz szkolenia okresowego dla pracowników inżynieryjno-technicznych?
Jeżeli w Twojej firmie pracują inżynierowie, technolodzy, konstruktorzy lub osoby odpowiedzialne za organizację procesów produkcyjnych, warto zadbać o terminową realizację wymaganych szkoleń BHP.
Szkolenie powinno być dopasowane do specyfiki przedsiębiorstwa, rodzaju wykonywanej pracy oraz występujących zagrożeń.
